wikishimi.com

تعادل بازار پتروشیمی از کانال سیاست جدید

تعادل بازار پتروشیمی از کانال سیاست جدید

در صورتی که طرح جدید دولت با اقدامات تکمیلی نظیر اصلاح سامانه بهین‌یاب همراه باشد به‌زودی این بازار به تعادل کامل می‌رسد.

اختصاصی ویکی‌شیمی- عبور از روش‌های گذشته که توزیع رانت و ایجاد شرایط خاص را برای عده‌ای و کمبود و چالش‌های تأمین مواد اولیه را متوجه عده‌ای دیگر می‌کرد از موضوعاتی بوده که از گذشته مورد تأکید فعالان این بازارها بوده و هست. دولت در تازه‌ترین اقدام خود برای کنترل بازارهای کالایی به‌دنبال طرحی است که براساس آن صادرات هر ماده اولیه‌ای منوط به عرضه در بورس کالا و معامله در این بازار است تا در صورتی‌که بازار داخل به تعادل رسید، مجوز صادرات برای محصول مذکور صادر خواهد شد. کارشناسان معتقدند این موضوع نتایج زیادی برای تعادل در بازار پتروشیمی دارد که می‌تواند باعث تأمین به‌موقع مواد اولیه در این بازار شود.

با این حال باید همه جوانب لحاظ شود که از آن جمله اصلاح سامانه بهین‌یاب قابل ذکر است.

 

* نظام بخشی جدید در معاملات بورس کالا

در این زمینه محمدرضا اسلامی، مدیر بورس کالا و انرژی کارگزاری سهم آشنا در مورد توافق وضعیت بازار داخلی پلیمرها بعد از توافق هسته‌ای ایران و غرب با بیان اینکه الگوهای جدید پژوهشی درخصوص نظام‌بخشی متفاوت و نو در معاملات بورس‌کالا در جهت رشد و تعالی اقتصاد از اولویت‌های نهادهای مرتبط است، افزود: در این میان الگوبرداری از بورس‌های سایر کشورها می‌تواند رنگ و بویی تازه به معاملات بورس کالا ببخشد که در این الگو موارد ذیل دارای اهمیت بسزایی است:

1- عقد قراردادهای بلندمدت میان صنایع بالا و پایین‌دستی

2-تأمین مواد اولیه از طریق واردات همزمان با حفظ رقابت‌پذیری صنایع

3- پیش‌بینی بازار در دوره‌های سه ماهه، شش ماهه

4- پذیرش تمامی تولیدکنندگان محصولات فولادی در بورس کالا

5- امکان تعریف قراردادهای سلف بلندمدت با تسویه چندمرحله‌ای

 

* مزایای طرح جدید دولت برای بازار

وی در پاسخ به سوالی در مورد طرح جدید وزارت صمت برای مدیریت بازار کالاهای پایه گفت: در این الگوی جدید بازارها به دو دسته تقسیم‌بندی می‌شود:

عرضه‌هایی که دارای مازاد عرضه است و عرضه‌هایی که دارای کسری عرضه است که این تقسیم‌بندی مزایایی را به همراه دارد که در ادامه به آنها اشاره می‌شود.

به گفته او خرید سرمایه‌گذاران در بورس کالا از مهم‌ترین مزایای این طرح است. از دیگر مزایای این طرح می‌توان به تبعیت قیمت پایه معاملات بورس کالا از الگوی قیمت پایانی معاملات اشاره کرد. در نتیجه شاهد ثبات بیشتر در قیمت‌ها نسبت به الگوی قبلی خواهد بود.

از مزایای دیگر این الگوی جدید که اسلامی به آن اشاره کرد تعریف الگوی عرضه تلفیقی از سوی وزارت صمت است که این الگو باعث می‌شود که در زمان‌هایی که بازار دارای عدم نیاز است صادرات رونق بیشتری با تلفیق قیمت داخلی و جهانی پیدا کند و در زمانی که بازار داخلی دارای تقاضا است، واردات با تلفیق قیمت نقش مهمی را در کنترل بازار و رشد قیمت‌ها ایفا می‌کند.   

 

* مکانیزم عمل طرح جدید دولت

مدیر بورس کالا و انرژی کارگزاری سهم آشنا در پاسخ به این سوال که این طرح چه اثری در حوزه پتروشیمی دارد، گفت: درخصوص محصولات پتروشیمی، شرکت‌های تولیدی در الگوی جدید خواهند بود، 50‌درصد تولید خود را در قالب معاملات کشف پریمیوم (6 تا 12 ماهه) در صورت وجود مازاد عرضه خرید کند و اقدام به صادرات آن بکند و این کمک بسیار شایانی به ارزآوری به کشور و رونق کسب‌وکار می‌کنند؛ بورس کالا نیز می‌تواند با پذیرش انبارهای مجاز در تسریع الگوی جدید رهگشا باشد.

وی در ادامه صحبت‌های خود با بیان اینکه در الگوی جدید افرادی که به‌واسطه سهمیه بهین‌یاب اقدام به خرید محصولات پتروشیمی می‌کردند و آن را به قیمت بالاتر بدون ارزش افزوده به سایر واحدها و مصرف‌کنندگان نهایی واگذار می‌کردند با توجه به امکان خرید سایر واحدها به‌طور مستقیم از این چرخه واسطه‌گری حذف می‌شوند، افزود: حذف بهین‌یاب نیز برای کالاهای مازاد عرضه مزایایی مانند: حذف سفته‌بازی و امکان ایجاد سرمایه‌گذاری از سوی تمامی فعالان بازار را به همراه دارد.

از سوی دیگر ذخیره‌سازی کالا در مواقعی که مازاد عرضه وجود دارد دو نکته بسیار مهم را به همراه دارد؛ اول امکان صادرات محصول برای فعالان و دوم مدیریت شرایطی که بازار با افزایش حجم تقاضا مواجه می‌شود. 

 

* صادرات هوشمند در کنار واردات حساب شده

وی با تأکید بر این نکته که از مهم‌ترین نکات الگوی جدید درخصوص محصولات پتروشیمی ایجاد عوارض صادراتی هوشمند به همراه تناژ حداقل صادرات محصولات است، ادامه داد: تجربه نشان داده است که هرگاه فاصله زیادی بین قیمت‌های داخلی و خارجی ایجاد شده است، دچار قاچاق معکوس شده‌ایم و کمبود در بازار مشاهده شده است، حل این دغدغه در الگوی جدید از دیگر مزایای این طرح در خصوص محصولات پتروشیمی است.

به گفته اسلامی در نهایت می‌توان نتیجه گرفت الگوی جدید پیشنهادی می‌تواند کمک شایانی به مجتمع‌هایی که امکان صادرات محصول را دارند در مواقعی که مازاد عرضه وجود دارد با تلفیق قیمت‌ها کند و این امر باعث رونق کسب و کار صنایع بالادستی بالاخص صنایع پتروشیمی و فلزی می‌شود.

ویرا بسپار

مهمترین مطالب